Psikiyatri nedir?

Psikiyatri; zihinsel ve ruhsal rahatsızlıklar ya da hastalıkların tanı ve tedavisiyle ilgilenen tıp dalıdır. Bu hastalıkların birçoğu; çeşitli nedenlerle(yaşam olayları, bedensel hastalıklar, beyin hastalıkları gibi) duygusal, davranışsal, düşünsel ve algısal alanlarda meydana gelen bozulmalarla ve bu bozulmalara bağlı olarak çeşitli yaşam(mesleki-sosyal-ailesel) alanlarında ortaya çıkan sıkıntılarla kendilerini gösterirler.

Psikiyatrik hastalıklarının kesin nedenleri bilinmemektedir. Çeşitli kalıtımsal yatkınlıkların tetikleyici dış etkenlerle etkileşimi sonucunda oluştuklarını söyleyebiliriz, ancak bu etkileşimin düzeyi hastadan hastaya ve hastalığın durumuna göre değişmektedir.

Kimler psikiyatri birimine başvurur?

İnsanlar birçok nedene bağlı olarak psikiyatrik yardıma ihtiyaç duyabilirler. Bu nedenler panik ataklar gibi ani olabilir, sosyal fobide olduğu gibi dış ortama bağlı olabilir, zaman zaman da uzun süredir devam eden isteksizlik, hayattan keyif alamama, ümitsizlik düşünceleri gibi sürekli olabilir. Ruhsal hastalıklar birtakım fiziksel belirtilere(uykusuzluk-iştahsızlık gibi), iş gücü kaybına, sosyal ve ailesel ilişkilerde bozulmaya yol açabilir. Bazen yaşam olaylarıyla başa çıkma konusunda zorluklar yaşayan kişiler (çoğunlukla belirtilen alanlarda kayıplar nedeniyle) psikiyatrik yardıma ihtiyaç duyarlar.

Hangi durumlarda psikiyatri birimine başvurmak gerekir?

• Yakın ilişki içinde olunan insanlarla sorun yaşamak
• Kişiler arası ilişkilerde bozulmalar
• Günlük uğraşlar ve sorunlarla başa çıkma becerisini kaybetme
• Uykusuzluk, aşırı uykululuk, uykuda solunum zorluğu veya uykuda anormal hareketler yaşayanlar
• Aşırı ya da abartılı endişe ve evhamlar
• Yoğun bir huzursuzluk hissi
• Uzun süren üzüntü hali veya hiçbir şeyden keyif alamama
• Mesleki ve sosyal işlevsellikte azalma, okul başarısında ani, belirgin azalma
• Sosyal geri çekilme ve ilgi kaybı; herhangi bir aktiviteye katılma isteğinde geçmişe göre azalma
• Dikkat, hafıza ve muhakeme sorunları
• Hızlı veya çok belirgin mizaç değişiklikleri
• Kişisel hijyende azalma
• Dış uyaranlara karşı aşırı hassasiyet
• Mantıksız korkular, tuhaf fikirler veya hezeyanlar; olaylardan tuhaf, mantıksız anlamlar çıkarma, başkalarından şüphelenme; normal dışı acayip davranış ya da konuşma
• Belirgin kişilik değişimi
• Aşırı öfke düşmanlık, saldırgan davranış
• Kendine veya çevreye karşı anlaşılmaz bir yabancılaşma hissi
• İntiharı düşünmek


Bu belirtilerden bir ya da birkaçını kendinizde ya da yakınlarınızda fark ederseniz psikiyatrik yardım almanız gerekebilir.
 

 

Psikiyatri bölümünde teşhis ve tedavi nasıl olur?

Bedensel rahatsızlıklar gibi ruhsal sorun ve şikayetlerin de hekimler tarafından değerlendirilmesi gerekmektedir. Ruhsal rahatsızlıkların tanısının konması ve tedavi edilmesi bu alanda uzmanlık eğitimi almış psikiyatristler tarafından yapılmalıdır çünkü ruh ve beden sağlığı bir bütündür. Birçok ruhsal bozukluğun biyolojik bir tarafı olabildiği gibi, bazı fiziksel hastalıkların da duygusal yönleri olabilir. İyi bir psikiyatrik tedavi bütüncül bir değerlendirmeyi gerektirir.
Tam bir ruhsal durum muayenesi, gerekli durumlarda çeşitli tanıya yardımcı yöntemlerin kullanılması(MR, EEG, Çeşitli psikolojik ve nöropsikolojik testler), hastanın varsa fiziksel hastalıklarının da tanımlanması, hastanın yakınlarının bilgisine başvurulması, hastanın psikiyatrik ve tıbbi özgeçmişinin değerlendirilmesi sonucunda gerçekleşir. Tespit edilen hastalıklar için kişiye özel tedavi planı ile hasta ve yakınları için en uygun olan yöntemler uygulanmalıdır. Hasta ve yakınlarına hastalığı anlamaları ve bu ruhsal bozukluğun neden olduğu iş, aile ve sosyal hayattaki bozulmaları tanımlamalarına yardımcı olarak tedavi işbirliği sağlanmalıdır.

Hastaya özel tedavi planı, kişinin ve hastalığın durumuna göre; ilaç tedavisi, psikoterapi ve diğer biyolojik tedavi yöntemlerinden birini veya bu seçeneklerin çeşitli şekillerde kombinasyonlarını içerebilir.
 

ÖNEMLİ:

Bu metin, okuyanları bilgilendirmek amacıyla hazırlanmıştır, içeriğinde yer alan bilgiler  uzman hekim teşhis ya da tedavisi yerini  alamaz, bu kaynaktan yola çıkılarak herhangi bir tedaviye başlanılması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikle önerilemez. Teşhis ve tedavi için mutlaka bir psikiyatri uzmanıyla görüşülmelidir